Jak działa ocena?

Punktacja odpowiedzi

Każde pytanie ma cztery odpowiedzi. Dla pytań wskazujących ryzyko przyjmujemy:

• Nie — 0 punktów,
• Czasami lub częściowo — 0,5 punktu,
• Tak, co do zasady — 1 punkt,
• Nie wiem / trudno ocenić — brak odpowiedzi punktowej.

Dla pytań dotyczących samodzielności lub cech działalności gospodarczej punktacja jest odwrócona. Odpowiedzi „Nie wiem” wyłączamy z mianownika. Jeżeli stanowią one ponad 20% odpowiedzi, przy wyniku pojawia się informacja o ograniczonej dokładności.

Kategorie i wagi

• Kierownictwo i podporządkowanie — 30%. Czy druga strona wydaje wiążące polecenia dotyczące sposobu wykonywania zadań i na bieżąco je kontroluje.
• Miejsce, czas i organizacja pracy — 20%. Czy godziny, miejsce i nieobecności są narzucone lub wymagają zgody.
• Osobiste i ciągłe wykonywanie pracy — 15%. Czy zadania muszą być wykonywane osobiście i w sposób ciągły, powtarzalny.
• Ryzyko gospodarcze i odpowiedzialność — 15%. Czy wykonawca ponosi realne ryzyko gospodarcze i odpowiedzialność za rezultat.
• Samodzielność biznesowa — 10%. Czy wykonawca działa jak przedsiębiorca: wielu klientów, własne narzędzia, marka.
• Wynagrodzenie, świadczenia i zgodność dokumentów z praktyką — 10%. Czy wynagrodzenie i świadczenia przypominają model pracowniczy oraz czy umowa odpowiada praktyce.

Wynik kategorii to ważona średnia odpowiedzi z tej kategorii. Wynik ogólny to suma wyników kategorii pomnożonych przez ich wagi, wyrażona w skali 0–100.

Progi wyniku

• 0–24 — Niewiele cech ryzyka. W odpowiedziach pojawia się niewiele cech typowych dla stosunku pracy. Warto utrzymać obecną praktykę i dokumentować ją na bieżąco.
• 25–49 — Podwyższone ryzyko. Część odpowiedzi wskazuje na elementy zbliżone do zatrudnienia pracowniczego. Warto uporządkować wybrane obszary współpracy.
• 50–69 — Wysokie ryzyko. Wynik wskazuje wyraźne natężenie cech charakterystycznych dla stosunku pracy. Zalecana jest dokładniejsza analiza.
• 70–100 — Bardzo wysokie ryzyko. Odpowiedzi wskazują bardzo duże natężenie cech charakterystycznych dla stosunku pracy. Warto pilnie przeanalizować model współpracy z prawnikiem.

Czynniki szczególnie istotne

Część pytań oznaczyliśmy jako szczególnie istotne — dotyczą m.in. wiążących poleceń, stałych godzin pracy, narzuconego miejsca pracy, zgody na nieobecność, bieżącej kontroli, obowiązku osobistego wykonywania zadań, braku zastępstwa, stałego wynagrodzenia niezależnego od rezultatu, zakazu współpracy z innymi klientami, braku ryzyka gospodarczego oraz rozbieżności między umową a praktyką. Jeżeli w odpowiedziach wystąpią co najmniej trzy takie czynniki, przy wyniku pojawia się dodatkowy komunikat. Sam komunikat nie zmienia automatycznie wyniku punktowego.

Czego test nie robi

Wynik wskazuje natężenie cech, które mogą mieć znaczenie przy indywidualnej ocenie sposobu współpracy.

• Nie ocenia, czy umowa jest zgodna lub niezgodna z prawem.
• Nie podaje prawdopodobieństwa kontroli.
• Nie zastępuje indywidualnej analizy prawnej.

Stan prawny: 3 sierpnia 2026